Warunki, w których należy dostarczyć kartę charakterystyki

Baza wiedzy o kartach charakterystyki – Warunki, w których należy dostarczyć kartę charakterystyki

Niniejszy artykuł wyjaśnia, kiedy i w jaki sposób należy dostarczyć kartę charakterystyki (SDS) zgodnie z rozporządzeniem REACH. Opisuje obowiązki dostawców, warunki dotyczące substancji i mieszanin, wyjątki dla produktów przeznaczonych dla użytkownika końcowego oraz zasady aktualizacji i wersjonowania SDS. Przewodnik podkreśla również, w jaki sposób właściwa komunikacja o zagrożeniach i uporządkowane zarządzanie dokumentacją wspierają zgodność w całym łańcuchu dostaw.

 

Karta charakterystyki a przepływ informacji

Karty charakterystyki są podstawowymi narzędziami komunikacji w łańcuchu dostaw. Dostarczają istotnych informacji wszystkim uczestnikom, pomagając im wypełniać obowiązki dotyczące bezpiecznego stosowania, postępowania z produktem i postępowania z odpadami. Zawierają kluczowe dane dotyczące zdrowia, bezpieczeństwa i środowiska, a także wskazówki dotyczące środków ochrony i procedur zarządzania ryzykiem. Zgodnie z art. 31 rozporządzenia REACH (WE) nr 1907/2006 karty charakterystyki odgrywają kluczową rolę w zapewnianiu zgodności z przepisami w takich obszarach jak bezpieczeństwo pracy, ochrona środowiska czy zarządzanie ryzykiem chemicznym. Karta charakterystyki musi być aktualizowana, gdy pojawią się nowe istotne informacje.

Kto sporządza kartę charakterystyki?

Karty charakterystyki są zazwyczaj sporządzane przez producentów, importerów lub wyłącznych przedstawicieli, ale obowiązki komunikacyjne mogą obejmować cały łańcuch dostaw.

Każdy podmiot jest odpowiedzialny za zapewnienie, że treść karty jest dokładna, spójna i odpowiednia do zamierzonego zastosowania.

Sporządzenie SDS wymaga wiedzy specjalistycznej z zakresu toksykologii, nauk o środowisku, bezpieczeństwa pracy i transportu. Rozporządzenie REACH wskazuje, że SDS musi przygotować „osoba kompetentna”, choć nie określa szczegółowo, jakie kwalifikacje powinna ona posiadać.

Scenariusze narażenia i eSDS

Jeżeli substancja podlega obowiązkowi rejestracji, producenci lub importerzy mogą być zobowiązani do przygotowania scenariuszy narażenia (ES) w ramach oceny bezpieczeństwa chemicznego (CSA). ES opisują warunki operacyjne oraz środki zarządzania ryzykiem niezbędne do bezpiecznego stosowania. Odpowiednie scenariusze narażenia muszą zostać dołączone do SDS, co wówczas określa się jako rozszerzoną kartę charakterystyki (eSDS).

 

Karta charakterystyki musi być dostarczona odbiorcy

  • Substancja lub mieszanina jest zaklasyfikowana jako niebezpieczna zgodnie z rozporządzeniem CLP.
  • Substancja jest zidentyfikowana jako trwała, wykazująca zdolność do bioakumulacji i toksyczna (PBT) lub bardzo trwała i bardzo zdolna do bioakumulacji (vPvB), zgodnie z kryteriami zawartymi w załączniku XIII do REACH.
  • Substancja jest umieszczona na liście kandydackiej (art. 59 ust. 1 REACH).

W powyższych przypadkach dostawca ma obowiązek dostarczyć SDS bezpłatnie i w formie umożliwiającej udokumentowanie przekazania (np. w formie papierowej lub elektronicznej).

 

Karta charakterystyki musi być dostarczona odbiorcy na żądanie – w przypadku mieszanin niezaklasyfikowanych jako niebezpieczne, jeżeli:

  • Dla mieszanin niegazowych zawierają substancję niebezpieczną w stężeniu ≥ 1% (m/m).
  • Dla mieszanin gazowych zawierają substancję niebezpieczną w stężeniu ≥ 0,2% (v/v).
  • Zawierają substancję w indywidualnym stężeniu ≥ 0,1% (m/m), która jest:
    • rakotwórcza (kategoria 2),
    • toksyczna dla rozrodczości (kategoria 1A, 1B lub 2),
    • uczulająca skórę (kategoria 1),
    • uczulająca drogi oddechowe (kategoria 1),
    • zaklasyfikowana jako PBT lub vPvB,
    • umieszczona na liście kandydackiej (art. 59 ust. 1 REACH), lub
    • objęta wspólnotowymi wartościami granicznymi narażenia zawodowego.

W takich przypadkach SDS musi być dostarczona na wyraźne żądanie odbiorcy.

Przekazywanie informacji wymaganych przez art. 32 – w przypadkach, gdy dostarczenie karty charakterystyki nie jest obowiązkowe

Nawet gdy nie ma obowiązku dostarczenia SDS, dostawca nadal ma obowiązek przekazać kluczowe informacje w określonych przypadkach:

  • Jeżeli substancja podlega obowiązkowi uzyskania zezwolenia, dostawca musi przekazać szczegóły udzielonego zezwolenia lub – jeśli odmówiono – podać informacje dotyczące odmowy i ewentualnych ograniczeń.
  • Jeżeli odbiorca potrzebuje wskazówek dotyczących zarządzania ryzykiem, dostawca musi przekazać wszelkie dostępne dane pomagające w identyfikacji i stosowaniu odpowiednich środków.
  • Jeżeli istnieje numer rejestracyjny, dostawca musi go podać podczas przekazywania odpowiednich informacji o substancji.

Postępując w ten sposób, dostawca pomaga użytkownikom dalszego etapu łańcucha dostaw w pozostawaniu dobrze poinformowanymi i skutecznym zarządzaniu ryzykiem, nawet bez formalnej karty charakterystyki.

 

Brak obowiązku sporządzania i udostępniania karty charakterystyki dla

Niektóre szczególne kategorie produktów nie wymagają karty charakterystyki, o ile alternatywne informacje zapewniają właściwe zarządzanie ryzykiem.

  • Substancji lub mieszanin przeznaczonych do użytku konsumenckiego, jeżeli etykieta i inne informacje o produkcie są wystarczające, aby umożliwić użytkownikom podjęcie niezbędnych działań w celu ochrony zdrowia ludzkiego, bezpieczeństwa i środowiska (chyba że dalszy użytkownik lub dystrybutor wyraźnie poprosi o SDS).
  • Gotowych wyrobów dla użytkowników końcowych, takich jak:
    • produkty lecznicze (dla ludzi lub weterynaryjne),
    • produkty kosmetyczne,
    • wyroby medyczne inwazyjne lub mające bezpośredni kontakt z ciałem ludzkim,
    • żywność i pasze, w tym:
    • dodatki do żywności,
    • aromaty do żywności,
    • dodatki do pasz.

W niektórych przypadkach „osoba kompetentna” może sporządzić SDS również dla tych produktów, ale należy pamiętać, że co do zasady nie jest to obowiązkowe.

 

Przekazywanie aktualizacji SDS i wersjonowanie

Zgodnie z załącznikiem II do REACH każda zaktualizowana karta charakterystyki musi wyraźnie wskazywać datę aktualizacji na pierwszej stronie, oznaczoną jako „Aktualizacja: (data)”, wraz z odniesieniem do poprzedniej wersji, którą zastępuje (np. numer wersji lub data zastąpionej wersji).

Ponadto dostawca powinien podsumować charakter zmian w sekcji 16 SDS lub w innym odpowiednim miejscu. Gdy zmiany (np. nowe istotne informacje, zezwolenie/ograniczenie) wymagają aktualizacji SDS zgodnie z art. 31 ust. 9 REACH, dostawca musi przekazać zaktualizowaną SDS wszystkim odbiorcom, którzy otrzymali substancję lub mieszaninę w ciągu ostatnich 12 miesięcy.

Dostawcy mogą również zdecydować o przekazaniu zaktualizowanych SDS wstecznie w przypadku innych istotnych zmian, nawet jeśli nie jest to wymagane prawem.

Aby wspierać identyfikowalność i skuteczne zarządzanie dokumentami, warto wdrożyć uporządkowany system wersjonowania. Na przykład:

  • 1.0 – wersja oryginalna
  • 1.1, 1.2 – drobne aktualizacje (niewymagające ponownej dystrybucji)
  • 2.0 – istotna aktualizacja wymagająca obowiązkowej ponownej dystrybucji

Chociaż REACH nie wymaga wprost takiego systemu, zwiększa on przejrzystość i ułatwia zgodność.

Bezpłatna konsultacja online

Jeśli nie znalazłeś potrzebnych informacji na naszej stronie internetowej, po prostu zadaj pytania dotyczące kart charakterystyki bezpośrednio naszemu ekspertowi.

Aby wysłać pytanie, prosimy skorzystać z następującej aplikacji do przesyłania wiadomości:

Zapytaj naszego eksperta ds. bezpieczeństwa chemicznego!

Oferowane usługi

 

Polecane artykuły

 

Szybkie pytania i odpowiedzi

Kto jest odpowiedzialny za sporządzenie karty charakterystyki (SDS)?

Przede wszystkim producent, importer lub wyłączny przedstawiciel. Obowiązki komunikacyjne mogą jednak dotyczyć całego łańcucha dostaw, a każdy podmiot powinien zapewnić, że przekazywana SDS jest kompletna i odpowiednia.

Kiedy należy dołączyć scenariusz narażenia do SDS (eSDS)?

Gdy dla substancji wymagającej rejestracji przeprowadzono ocenę bezpieczeństwa chemicznego i opracowano scenariusze narażenia, odpowiednie scenariusze muszą być dołączone do SDS jako załącznik.

Kiedy należy dostarczyć SDS dla mieszaniny niezaklasyfikowanej jako niebezpieczna – na żądanie odbiorcy?

Gdy mieszanina zawiera substancje niebezpieczne lub określone kategorie substancji powyżej progów wskazanych w art. 31 REACH (np. substancje CMR, uczulające, PBT/vPvB, z listy kandydackiej lub objęte wartościami granicznymi narażenia zawodowego).

Jakie informacje należy przekazać, jeśli SDS nie jest wymagana zgodnie z art. 32 REACH?

Należy przekazać istotne informacje dotyczące bezpiecznego stosowania, szczegóły dotyczące zezwoleń/ograniczeń oraz – jeśli jest dostępny – numer rejestracyjny.