SDS Sekcja 1: identyfikator produktu i UFI

MSDS-EuropeBaza wiedzy o kartach charakterystyki – SDS Sekcja 1: identyfikator produktu mieszaniny i kod UFI

 

Nasi klienci często pytają, co dokładnie i w jaki sposób należy wskazać jako identyfikator produktu mieszaniny w karcie charakterystyki (SDS) w sekcji 1, a także kiedy obowiązkowe są niepowtarzalny identyfikator postaci czynnej (UFI) oraz przekazywanie informacji do PCN (zgłoszenie do ośrodków zatruć).

Z naszego doświadczenia wynika, że właśnie w tym miejscu powstaje najwięcej błędów — dlatego przygotowaliśmy osobny, szczegółowy artykuł, aby w jednym miejscu zebrać najważniejsze informacje.

 

SDS Sekcja 1: identyfikator produktu mieszaniny

 

1. Tło regulacyjne w skrócie

Wymagania dotyczące identyfikatora produktu dla mieszanin wynikają przede wszystkim z dwóch aktów prawnych:

  • z rozporządzenia (WE) nr 1272/2008 (CLP), w szczególności z art. 18 oraz załącznika VIII (UFI, PCN),
  • z rozporządzenia (WE) nr 1907/2006 (REACH)załącznik II, który określa wymagania merytoryczne i formalne dotyczące karty charakterystyki (SDS) (zob. Zawartość i elementy formalne karty charakterystyki).

 

Art. 18 ust. 3 CLP wskazuje, że identyfikator produktu mieszaniny musi zawierać m.in.:

  • nazwę handlową lub nazwę/określenie produktu,
  • oraz — na oznakowaniu/etykiecie — nazwy wybranych składników niebezpiecznych (w szczególności odpowiedzialnych za zagrożenia dla zdrowia), jeżeli ma to zastosowanie.

 

Identyfikator produktu podany w SDS:

  • musi być wskazany w taki sam sposób jak na etykiecie, oraz
  • powinien być podany w języku urzędowym państwa członkowskiego, w którym mieszanina jest wprowadzana do obrotu (o ile dane państwo nie postanowi inaczej) — zob. Język karty charakterystyki w UE.

 

2. Co oznacza identyfikator produktu w przypadku mieszaniny?

W przypadku mieszanin identyfikator produktu ma umożliwić użytkownikowi jednoznaczną identyfikację produktu — w SDS, na etykiecie oraz w całym łańcuchu dostaw.

Identyfikator produktu mieszaniny zwykle składa się z następujących elementów:

  • Nazwa handlowa / określenie

np. „AlkaClean 10 – koncentrat alkalicznego środka czyszczącego”

  • (opcjonalnie) identyfikator wewnętrzny, numer artykułu

np. „AC10-KONC”

  • Niepowtarzalny identyfikator postaci czynnej (UFI) (jeżeli istnieje i jest podawany w SDS)
  • ewentualnie krótki opis zamierzonego zastosowania

np. „Środek czyszczący do zastosowania przemysłowego do powierzchni ze stali nierdzewnej”

 

3. Identyfikator produktu w SDS Sekcja 1.1 — wskazówki praktyczne

W SDS Sekcji 1.1 identyfikator produktu należy podać zgodnie z art. 18 CLP.

W praktyce prawidłowo przygotowana sekcja 1.1 może wyglądać następująco:

  • Identyfikator produktu / nazwa handlowa:

„AlkaClean 10 – koncentrat alkalicznego środka czyszczącego”

  • Identyfikator wewnętrzny:

„AC10-KONC” (nieobowiązkowe, ale zalecane)

  • UFI:

„UFI: YV9K-3J9A-G209-XXXX” (jeżeli stosowane)

  • Zamierzone zastosowanie (krótko, opcjonalnie):

„Wyłącznie do zastosowania przemysłowego.”

EuPCS i zidentyfikowane zastosowania w karcie charakterystyki oraz w zgłoszeniach PCN

 

Kilka ważnych zasad:

  • nazwa handlowa w SDS i na etykiecie musi być identyczna,
  • w przypadku wprowadzania produktu do obrotu w wielu państwach członkowskich, SDS należy zapewnić w języku urzędowym danego państwa (zob. wymagania językowe),
  • dla rynków wielojęzycznych kluczowe jest spójne przygotowanie SDS oraz oznakowania/etykiety (treść, język, identyfikatory).

 

4. UFI — rola niepowtarzalnego identyfikatora postaci czynnej

4.1. Czym jest UFI?

Niepowtarzalny identyfikator postaci czynnej (UFI) to 16-znakowy kod alfanumeryczny, poprzedzony przedrostkiem „UFI” i podzielony na cztery bloki (np. UFI: YV9K-3J9A-G209-XXXX).

Jego celem jest:

  • zapewnienie jednoznacznego powiązania mieszaniny z danymi składu przekazywanymi w ramach PCN,
  • umożliwienie ośrodkom zatruć szybkiej identyfikacji mieszaniny w sytuacji awaryjnej,
  • ochrona tajemnicy handlowej producenta (dokładnego składu): użytkownik nie musi znać szczegółów receptury — wystarczy UFI.

Kod UFI można utworzyć za pomocą generatora UFI ECHA, który wykorzystuje identyfikator podatkowy firmy oraz wewnętrzny identyfikator formulacji, zapewniając unikalność kodu.

 

4.2. Kiedy trzeba utworzyć UFI?

UFI należy utworzyć i dokonać przekazywania informacji do PCN dla każdej mieszaniny, która:

  • jest wprowadzana do obrotu na terytorium UE/EOG oraz
  • jest sklasyfikowana jako stwarzająca zagrożenie ze względu na zagrożenia fizyczne i/lub zagrożenia dla zdrowia (zgodnie z CLP).

 

5. UFI na etykiecie i w SDS

5.1. UFI na etykiecie

Co do zasady UFI należy umieścić na oznakowaniu/etykiecie mieszaniny — w sposób widoczny i trwały.

W praktyce często umieszcza się go:

  • w pobliżu piktogramów określających rodzaj zagrożenia oraz zwrotów H i P lub
  • w dolnej części etykiety, w wyraźnie wydzielonym miejscu.

Ważne jest, aby UFI na etykiecie był zgodny z UFI wskazanym w zgłoszeniu PCN.

 

5.2. UFI w SDS — kiedy obowiązkowe, a kiedy opcjonalne?

Umieszczenie UFI w SDS:

  • co do zasady nie jest obowiązkowe,
  • jeżeli jest podawane, należy je umieścić w SDS Sekcji 1.1,
  • dla mieszanin nieopakowanych (luzem) UFI należy podać w SDS albo w kopii elementów etykiety zgodnie z art. 29 ust. 3,
  • dla mieszaniny opakowanej przeznaczonej do zastosowania przemysłowego dostawca może wskazać UFI wyłącznie w SDS zamiast na etykiecie (lub w obu miejscach).

 

Zalecenie praktyczne:

Jeżeli dla mieszaniny utworzono UFI i dokonano zgłoszenia PCN, warto podać UFI zarówno na etykiecie, jak i w SDS Sekcji 1.1, ponieważ:

  • ułatwia to pracę użytkownikom i uczestnikom łańcucha dostaw,
  • zmniejsza ryzyko błędów (różnice SDS–etykieta),
  • wspiera szybką identyfikację w sytuacjach awaryjnych.

 

6. Ta sama mieszanina, kilka UFI — czy to dozwolone?

Zgodnie z załącznikiem VIII oraz podejściem przedstawianym w materiałach wdrożeniowych:

  • UFI jest zasadniczo powiązany z określoną kompozycją mieszaniny, jednak dopuszcza się, aby ten sam UFI obejmował kilka mieszanin o nieznacznie różnym składzie, o ile różnice mieszczą się w dozwolonych zakresach stężeń (np. grupy składników zastępczych, tzw. ICG, standardowe formulacje),
  • możliwe jest również przypisanie kilku UFI do jednej mieszaniny (np. dla różnych nazw handlowych lub rynków docelowych).

 

Jednocześnie zaleca się, aby w jednej karcie charakterystyki podawać możliwie jeden UFI, szczególnie jeśli ta sama SDS jest wykorzystywana w wielu państwach.

 

7. Wskazówki praktyczne dotyczące identyfikatora produktu i UFI

7.1. Spójność identyfikatora produktu między SDS a etykietą

  • sprawdź, czy w SDS Sekcji 1.1 oraz na etykiecie CLP widnieje dokładnie ta sama nazwa handlowa,
  • zadbaj o to, aby numer artykułu, UFI oraz inne identyfikatory były prezentowane konsekwentnie we wszystkich dokumentach (SDS, etykieta, dokumentacja wewnętrzna),
  • dla rynków wielojęzycznych szczególnie istotne jest skoordynowanie etykiety oraz tłumaczeń karty charakterystyki.

 

7.2. Zmienny skład: nowy UFI, zaktualizowana SDS

Jeżeli skład mieszaniny zmienia się w taki sposób, że:

  • nie przekracza dopuszczalnych zakresów załącznika VIII, zwykle nie trzeba tworzyć nowego UFI, ale może być konieczna aktualizacja PCN oraz SDS (np. przy zmianie klasyfikacji),
  • zmiana jest istotna (nowy składnik niebezpieczny, znacząca zmiana stężenia, nowa klasa zagrożenia) — co do zasady wymagane są: nowy UFI, nowe zgłoszenie PCN oraz zaktualizowana karta charakterystyki (oraz odpowiednie dostosowanie etykiety).

 

7.3. Wiele krajów, wiele języków — jednolity UFI

Jeżeli ta sama mieszanina jest wprowadzana do obrotu w kilku krajach:

  • zaleca się stosowanie tego samego UFI we wszystkich krajach,
  • SDS należy przetłumaczyć na język danego kraju (zob. wymagania językowe SDS),
  • kod UFI pozostaje niezmieniony, natomiast treść opisowa (np. zamierzone zastosowanie) pojawia się w języku lokalnym.

 

Powiązane usługi

Połączenie CLP, REACH (załącznik II) oraz załącznika VIII (UFI, PCN) stanowi dla wielu firm istotne wyzwanie.

Typowe zadania, w których pomagamy:

Opracowanie (kompilacja) karty charakterystyki: sporządzenie nowej SDS zgodnie z aktualnymi wymaganiami REACH/CLP, z prawidłowym identyfikatorem produktu oraz — w razie potrzeby — z UFI.

Tłumaczenie karty charakterystyki: specjalistyczne tłumaczenie SDS na języki europejskie z adaptacją do wymagań lokalnych.

Aktualizacja karty charakterystyki: aktualizacja SDS w przypadku zmian składu, klasyfikacji lub wymagań prawnych.

Tworzenie projektu etykiety CLP: opracowanie etykiety zgodnej z CLP, z poprawnym rozmieszczeniem identyfikatora produktu, UFI, piktogramów oraz wymaganych zwrotów.

Usługi UFI / PCN: wsparcie w generowaniu UFI, przygotowaniu dossier PCN oraz aktualizacjach zgłoszeń.

 

Szybkie pytania i odpowiedzi

Czy wystarczy, że zidentyfikuję mieszaninę w SDS wyłącznie numerem artykułu?
Nie. Zgodnie z CLP i REACH zawsze należy podać również zrozumiałą nazwę handlową lub określenie produktu. Numer artykułu / kod wewnętrzny może być informacją dodatkową — sam w sobie nie stanowi wystarczającego identyfikatora produktu.

Czy trzeba używać tej samej nazwy w SDS i na etykiecie?
Tak. Nazwa handlowa użyta na etykiecie powinna być zgodna z identyfikatorem produktu podanym w SDS. Stosowanie dwóch różnych nazw może prowadzić do nieporozumień, reklamacji, a także problemów w kontaktach z organami lub ośrodkami zatruć.

Kiedy podanie UFI w SDS jest obowiązkowe?
Podanie UFI jest obowiązkowe:

  • dla mieszanin nieopakowanych (luzem) — w SDS (lub w kopii elementów etykiety, zależnie od przypadku),
  • dla mieszanin opakowanych przeznaczonych do zastosowania przemysłowego, jeżeli dostawca decyduje się podać UFI w SDS zamiast na etykiecie.

W innych przypadkach UFI powinien być przede wszystkim na etykiecie; jego podanie w SDS jest silnie zalecane, ale nie zawsze obowiązkowe.

Czy każda mieszanina sklasyfikowana jako niebezpieczna wymaga UFI i PCN?
Nie zawsze. Zasadniczo PCN i UFI dotyczą mieszanin sklasyfikowanych jako stwarzające zagrożenie ze względu na zagrożenia fizyczne i/lub zagrożenia dla zdrowia. Jeżeli mieszanina jest niebezpieczna wyłącznie ze względu na zagrożenia dla środowiska, jest to szczególny przypadek — warto sprawdzić wymagania dla rynku docelowego lub skonsultować się ze specjalistą.

Co zrobić, jeśli zmieni się skład mieszaniny?
To zależy od skali zmiany:

  • jeśli zmiana mieści się w dopuszczalnych zakresach załącznika VIII, często wystarczy aktualizacja PCN i SDS,
  • jeśli zmiana jest istotna (nowy składnik niebezpieczny, znacząca zmiana stężenia, nowa klasa zagrożenia), zwykle potrzebne są: nowy UFI, nowe zgłoszenie PCN oraz aktualizacja SDS i etykiety.

Chcemy SDS w kilku językach dla tej samej mieszaniny. Czy wszędzie może być ten sam UFI?
Tak — i jest to zazwyczaj najlepsze rozwiązanie. UFI może pozostać taki sam w całej UE/EOG; zmieniają się wyłącznie wersje językowe SDS (tłumaczenie), natomiast UFI pozostaje niezmienny. To znacząco upraszcza obsługę PCN i komunikację w sytuacjach awaryjnych.

 

Masz dodatkowe pytania?

Skontaktuj się z naszym działem obsługi klienta lub zadaj pytanie naszemu ekspertowi online.

Obsługa klienta Zapytaj eksperta

 

Przydatne artykuły